• پنجره Session که نتايج آناليزها را به صورت Text بيان می کند، همچنين در اين پنجره می توانيد به جای استفاده از منوهای Minitab دستورات را به صورت خط فرمان تايپ کنيد.
  • پنجره Data که دارای يک کاربرگ باز می باشد، که خيلی شبيه برنامه های صفحه گسترده نظير Excel می باشد. شما می توانيد به طور همزمان چندين کاربرگ را باز کنيد.

پنجره Data از سطرها و ستون هايی تشکيل شده است که محل برخورد هر سطر و ستون را سل (cell) می نامند و کل سل ها يک کاربرگ (worksheet) را تشکيل می دهند.

شکل يکستون ها با حروف C1, C2 و ... و سطرها با 1،2 و... مشخص شده اند. سل فعال با پررنگ شدن نسبت به سل های ديگر مشخص می شود (مانند سل 1و C2 در شکل یک)، هر سل را با کليک کردن روی آن می توان فعال کرد. يک کاربرگ دارای 1000 ستون و سطرهای زيادی (بسته به حافظه در دسترس کامپيوتر) است ولی مجموع سل های دارای داده ، بايستی کمتر از 3500 باشد.
گوشه بالای سمت چپ کاربرگ مربوط به پيکان ورود داده هاست. بدين معنی که اگر حالت افق باشد () پس از هر بار فشار دادن Enter سل فعال به سمت راست حرکت می کند و اگر حالت عمودی باشد () پس از هر بار فشار دادن Enter سل فعال به سمت پايین حرکت می کند. از اين پنجره برای ورود داده ها استفاده می شود. و مزيت آن اين است که داده ها در هر لحظه قابل ويرايش هستند و حرکت بين سل ها به راحتی صورت می گيرد.


------------------------------------------
* نمودار پارتو
شايد در واحد صنعتی خودتان به اين نتيجه رسيده باشيد که يکی دو علت بيش از علت های ديگر باعث ايجاد ضايعات و دوباره کاری ها می شود. اگر چنين است آيا تا به حال درصد علت های مختلف را بدست آورده ايد؟ آيا تا به حال نمودار پارتو رسم کرده ايد؟ آيا تا به حال.... پس با ما باشيد!!!
نمودار پارتو، نمودار ميله ای است که علل مشکلات به وجود آمده را با فراوانی آن مقايسه می کند. نام اين نمودار از نام ويلفرد پارتو ، دانشمند علوم اجتماعی گرفته شده است. وی معتقد است در بعضی جوامع، اکثريت ثروت در اختيار درصد کمی از مردم است.
مهندسان کيفيت نيز بر اين باورند که مشاهده نقص ها از توزيع پارتو مشابهی پيروی می کند. به عبارت ديگر درصد زيادی از نقص ها و مشکلات ناشی از درصد کمی از علل و عوامل اصلی می باشد ولی تعداد کمی از اين علل اهميت داشته و بارفع آن ها می توان بخش اعظمی از مشکلات را حل نمود. قاعده پارتو با قانون 20-80 شناخته شده است. نتيجه می گيريم که 80% مشکلات ناشی از 20% منابع ناشناخته (بالقوه) هستند. نمودار پارتو برای به تصوير کشيدن و توضيح دادن مشکلات و عيوب به کار می رود، همچنين می تواند در تضمين عوامل تصادفی يک مشکل به خصوص ، و تصميم گيری محل قرار گرفتن بيشترين نيرو برای به دست آوردن بيشترين نتيجه به کار رود. بايد توجه داشت که نمودار پارتو به طور خودکار مهم ترين عيب را مشخص نمی کند بلکه فقط آن هايی را که بيشتر از بقيه مشاهده شده اند، تعيین می کند. نمودار پارتو يک نمودار ميله ای را با يک نمودار خطی تجمعی ترکيب می کند، خط تجمعی در نمودار پارتو بيانگر سهم کل علت ها می باشد، نمودار ميله ای مقادير را به صورت نزولی از سمت چپ به راست نشان می دهد که ارتفاع هر ميله نشان دهنده نوسان يا تأثير مشکلات است. خط تجمعی هم درصد هر ميله را از درصد کل ميله ها نشان می دهد، به عبارت ديگر مشخص می کند که هر ميله چند درصد از مجموع ميله ها را داراست.
در مورد نمودار پارتو همين جمله بس که «نمودار پارتو اولين قدم برای بهبود کيفيت در شرايط مورد نظر است».


مطالعه موردی:

در يک گارگاه نورد شمش، آمار ضايعات دوره ی زمانی سه ماه تابستان به صورت زير است.


مدير عامل از ضايعات زياد کارگاه نورد ناراضی است و خواهان کاهش ضايعات است. مدير کارگاه کار را بايستی از کجا آغاز کند؟

گام به گام با پارتو در Minitab
در پنجره Data در اولين سل در سطر اول (سطری که در مقابل قرار گرفته است) کلمه عيوب (در صورتی که Windows شما قابليت تايپ فارسی ندارد Defective را بنويسيد) و در دومين سل فراوانی (Frequency) را بنويسيد. در ستون عيوب واژه های پروفيلی (Profil)، تکنولوژيکی (Tecnol)، هيدروليکی (Hydrol)، الکتريکی (Electer) و زاکات (Zakat) را به ترتيب در سل ها بنويسيد (شکل دو). در ستون فراوانی نيز مطابق شکل دو مقادير، 250، 100، 50، 20 و 5 را به ترتيب وارد کنيد.

شکل دوحالا از منوی ‏Stat>Quality Tools>Pareto Chart‏ را انتخاب کنيد (شکل سه).

شکل سهجعبه گفتگويی مطابق شکل چهار باز می شود، در اينجا قسمت ‎Chart defects ‎table‏ را انتخاب، با انتخاب آن دو جعبه متن پايین آن فعال می شود، در جعبه متن ‏Labels in:‎‏ کليک کنيد تا فعال شود، با اين کار در ليست سفيد سمت چپ عنوان ‏های دو متغير ما يعنی عيوب در ستون ‏C1‎، و فراوانی در ستون ‏C2‎، ظاهر می شود، ‏همچنان که جعبه متن اول فعال است بر روی ستون ‏C1‎‏ کليک کنيد تا انتخاب شود و ‏به رنگ خاکستری درآيد، در اين حالت دکمه ‏Select ‎‏ در پايین نيز فعال می شود، دکمه ‏Select‏ را کليک کنيد يا دو بار بر روی متغير ستون ‏C1‎‏ کليک کنيد، با اين کار مقدار ‏جعبه متن به "عيوب" تغيیر می کند (شکل چهار).‏

شکل چهارحال جعبه متن دوم را انتخاب کنيد، چون ما فقط دو متغير داريم و قبلاً يکی را اختصاص ‏داده ايم، در اين حالت در ليست سمت چپ فقط يک متغير به اسم فراوانی باقی می ‏ماند، آن را به جعبه متن ‏Frequencies in:‎‏ اختصاص می دهيم. حال دکمه ‏Options…‎‏ ‏را کليک کنيد، جعبه گفتگوی جديدی باز می شود (شکل پنج). ‏در قسمت ‏Title:‎‏ نامی را که می خواهيم در هنگام نمايش نمودار در بالای آن نشان ‏داده شود می نويسيم. "نمودار پارتو برای نوردها" را برای عنوان تايپ کنيد. ‏. در شکل پنج همانطور که می بينيد دو جعبه متن ديگر نيز وجود دارد، اين دو برای ‏نامگذاری محورهای افقی و عمودی در نمودار است، در صورتی که بخواهيم نام هايی ‏مطابق آن چه ما می خواهيم داشته باشند. در اين مثال آن ها را خالی می گذاريم تا ‏حالت پيش فرض اجرا شود حال دکمه ‏OK‏ را بزنيد.‏ پس از زدن ‏OK‏ دوباره به جعبه گفتگوی قبل بازمی گرديم، در اين چهار گوش جعبه ‏متن ديگری نيز وجود دارد به نام ‏Combine defects after the first‏ که به طور پيش ‏فرض عدد 95 در آن درج شده است. اين قسمت باعث می شود که عيوبی که کمتر ‏از 5 درصد از کل عيوب را شامل می شوند همه با هم در يک ستون ظاهر شوند، ‏شما می توانيد اين عدد را به دلخواه تغيیر دهيد.‏ آن را در حالت پيش فرض 95 بگذاريد و دکمه ‏OK‏ را بزنيد.‏‏

شکل پنجنمودار پارتو مورد نظر ما مطابق شکل شش در يک جعبه جديد ظاهر می شود. می ‏توانيد از آن ‏Print‏ بگيريد يا آن را به يک ‏worksheet‏ جديد الصاق کنيد. اميدوارم اين ‏آموزش برايتان مفيد بوده باشد. اگر سوال يا نظری داريد حتماً با من در ميان بگذاريد. منتظر ادامه آموزش ها باشيد.‏‏